Розничные цены на АЗС за 1 литр 17.12 вс Сейчас Вечер Ночь Утро 17.12 Нацбанк Покупка Продажа Кросс-курсы
АИ-95 1.23 0.61 0.52 0.36
Ветер
ЮЗ 2 м/с
Влаж. 89 %
USD 2.03 2.02 2.04 EUR/USD 1.18
АИ-92 1.15 0.57 0.57 0.34 EUR 2.39 2.38 2.40 USD/EUR 0.85
ДТ 1.27 0.63 0.53 0.37 RUR 0.03 3.41 3.47 USD/RUR 58.88
Марка
BYR
USD
EUR
RUR
t, C°
0
-1
-3
-3
cy
BYR
BYR
BYR
Все курсы.

Яўрэйскі Барысаў

15.02.2015 20:59 | Нататкі пра Барысаў | 3 | | |
Рейтинг статьи: 5 (голосов: 3)
Халакост у Другую сусветную, непрыхаваны антысемітызм савецкага часу і нацыянальная аднароднасць сучаснага Барысава выдалілі з гарадской памяці тое, што значнае месца ў яго станаўленні і развіцці займалі яўрэі. Аднак і ў наш час у гарадской прасторы знаходзяцца сведчанні яўрэйскага ўнёску ў барысаўскую гісторыю, прыгадаць пра якую – святы абавязак ex-Press.by!

Значнае месца ў гарадской культуры Барысава яўрэі пачынаюць мець з канца XVIII стагоддзя, калі мяжа яўрэйскай аседласці ажно да Першай сусветнай вайны выключыла для іх магчымасць засваення расійскіх прастораў. Як і ў іншых беларускіх гарадах, яўрэі Барысава складалі значную частку гарадскіх рамеснікаў, купцоў, карчмароў і дробных гандляроў. Напачатку ХХ стагоддзя яўрэі ўжо складалі абсалютную большасць сярод насельніцтва горада, у 1917 г. у горадзе было 13 сінагог.


Калі верыць перапісу, у 1939 г. 20% насельніцтва Барысава (больш за 10 тыс. чалавек) складалі габрэі. Насамрэч гэты адсотак быў яшчэ большым: многія з прычыны савецкага антысемітызму не афішавалі сапраўдную этнічную прыналежнасць, запісваліся рускімі ці беларусамі. Але Другая сусветная і Халакост перакрэслілі ход гісторыі – яўрэйскае насельніцтва Барысава амаль цалкам было знішчана ўсяго за два дні: 20-21 кастрычніка 1941 г. было расстраляна 7245 барысаўскіх яўрэяў. На сённяшні момант, як адзначае выбітны барысаўскі краязнаўца Аляксандр Розэнблюм, у Барысаве пражывае не больш за 250 яўрэяў.


Сінагогі


Першая сінагога ў Барысаве ўзгадваецца ў 1732 г. – яна знаходзілася на вул. Замкавай, непадалёк ад касцёла. У сярэдзіне ХІХ ст. у горадзе ўжо існавала 5 сінагог, але першая мураваная іўдзейская святыня з’яўляецца толькі ў 1866 г. 

Вялікая сінагога. Пабудавана ў 1913 г. Плошча – 483 кв.м. Мела высокія столі і вылучалася вітражнай шасціканцовай зоркай. 

Вялікая сінагога ў 1920-я г.г.
Вялікая сінагога ў 1920-я г.г. 

Вялікая сінагога да 1962 г.
Вялікая сінагога да 1962 г. 

У савецкі час была пераўтворана ў рабочы клуб, а пасля рэканструкцыі 1962 г. цалкам згубіла свой пачатковы ўнутраны выгляд: у прыватнасці быў узведзены другі паверх.

Вялікая сінагога

Сінагога "Хэўрэ Тылім" была пабудавана ў 1911 г. 

Сінагога “Хэўрэ Тылім”

Зараз там базуецца фірма па ўсталёўкі акон.





Сінагога пачатку ХХ ст. Зараз там знаходзіцца рамонтная майстэрня "Аўтобуснага парка №3" (вул. Камсамольская)

Сінагога на вул. Камсамольскай


Навучальныя ўстановы


Яўрэйская школа на Дзяржынскага

Яўрэйская школа. Фота - Міхаіл Дзірко

Пачаткова – жаночая гімназія. Была пабудавана ў пачатку ХХ ст. У савецкі час у будынку размяшчалася яўрэйская школа.

Яўрэйская школа "Талмуд Тора"



Навучальная установа для хлопчыкаў з малазабяспечаных сем'яў. Выпускнікі школы маглі паступаць у ешыву.



Могілкі


Самыя старыя яўрэйскія могілкі ў горадзе існавалі ў пачатку цяперашняй вуліцы Дзяржынскага. Але іх паглынула гарадская забудова.

Яўрэйскія могілкі каля вул. Заслонава



Могілкі знаходзяцца паміж вуліцамі Заслонава, 1-га Мая, Новая і Віцебская. Плошча - 1,1 га. Верагодна, што хаваць на гэтых могілках пачалі ўжо ў савецкі час.

Яўрэйскія могілкі на завулку Агранамічным



Могілкі існуюць з ХІХ ст. Найбольш старое з выяўленых пахаванняў адносіцца да 1902 г. Тут пахаваны рабін Мінска Й. Перэльман. Тут знаходзіцца помнік ахвярам ГУЛАГа.

Барысаўскі аб'яднаны музей

У музеі прысутнічае невялічкая экспазіцыя, прысвечаная яўрэйскай гарадской культуры. Гонар экспазіцыі – стогадовая Тора.

Тора ў музеі
Тора ў музеі

Яўрэйская экспазіцыя
Яўрэйская экспазіцыя
Алесь Лапо
Система OrphusЕсли вы заметили ошибку в тексте новости, пожалуйста, выделите её и нажмите Ctrl+Enter
Комментарии к новости (3)
***
31.05.2017 15:56:36
+0 / -0
Пост ожидает модерации.
***
21.07.2017 00:36:25
+0 / -0
Пост ожидает модерации.
***
16.10.2017 22:35:20
+0 / -0
Пост ожидает модерации.
Написать комментарий
Ваше имя:
E-mail:
Введите текст
на картинке:
Сообщение:
Внимание! Комментарии, нарушающие законы РБ,
содержащие оскорбления и ненормативную лексику, без предупреждения удаляются администрацией сайта. Если информация, содержащаяся в комментариях, нарушает ваши права, оскорбляет честь и достоинство или наносит урон деловой репутации, сообщите об этом в редакцию по e-mail: admin@ex-press.by
Еще в разделе «Нататкі пра Барысаў»
03.07.2015 17:35 | 1 |
Як віншавалі з 3 ліпеня барысаўская і смалявічская раёнкі ў 1945 годзе
21.05.2015 20:32 | 3 |
«Самыя дэмакратычныя выбары» і «Ачкаўцірацелі з райзо»: аб чым пісала барысаўская раёнка 70 год таму
15.02.2015 20:59 | 3 | |
Яўрэйскі Барысаў
16.01.2015 18:44 | 3 |
Барысаўшчына на фотаздымках з Бундэсархіва
11.01.2015 22:42 | 2 |
Барысаўшчына 100 гадоў таму. Частка ІІ
01.01.2015 13:28 | 3 |
Янка Купала: барысаўскі след
21.12.2014 14:14 | 2 |
Барысаў ва ўспамінах нямецкага генерала
14.12.2014 13:06 | 4
Шыльды без гісторыі: па слядах старэйшых барысаўскіх вуліц
Новости региона Новости читателей
16.12.2017 18:10 |
...Я часто задаю себе вопрос: а что я сделал для того, чтобы было лучше? Я стараюсь. И в городе много таких людей, которым не сидится на месте.
16.12.2017 19:04
В ритуале принятия присяги принял участие министр обороны Беларуси Андрей Равков.
15.12.2017 15:58 |
Ивент-плошадка, зона отдыха, мастер-классы для детей, интерактивная карта жалоб и предложений — все это может появиться в Борисове, Жодино и Смолевичах.
15.12.2017 14:20
15 декабря в Минске начали работать дилерские центры Geely.
14.12.2017 13:26
В магазин к предпринимателю зашел пожилой человек и произвел смертельный выстрел.
15.12.2017 18:14 |
Водитель легковушки погибла при лобовом ДТП в Смолевичском районе.
15.12.2017 16:16 |
Что ждет жителей региона, и как провести грядущий weekend 15-17 декабря, расскажет еx-Press.by.
13.12.2017 14:15
Принимаются заявки от предприятий, учреждений и собственников частных домов.
Неформат

Дурка

В союзной России вот уже третье столетие сохраняются две беды: дураки и дороги. В Беларуси с дорогами чуть получше, но вместо них, похоже, возникает иная проблема - деньги.  

Полный абзац

«Народная газета», №25 (3621), пятница, 26 июня 2015 г.
Итак, нам в этом году в очередной раз предстоит сделать выбор. Народная мудрость гласит: “От добра добра не ищут!” В связи с этим белорусам следует тысячу раз хорошенько подумать о том, стоит ли пускать на капитанский мостик своего корабля тех, кто даже и не скрывает своего намерения выпустить из рук его руль и тем самым бросить страну на произвол рыночной стихии. А уж эта стихия, будьте уверены, со всего маху швырнет всех нас на острые рифы рыночного олигархического капитализма.

ПолиGraff

президент Беларуси
обращаясь 21 апреля с ежегодным посланием к белорусскому народу и Национальному собранию, прокомментировал критику пенсионной реформы

Всего ответов: 155413

САДизмы

Соня, 5 лет
Копошусь на кухне, Сонечка сидит тихонько в туалете с книжкой. И вдруг как закричит, у меня аж внутри все похолодело. Пулей влетаю в туалет - дочка сидит как ни в чем не бывало.
- Соня, что случилось?!
- Ничего...
- Почему кричала?!
- Мама, ну здесь же восклицательный знак!
Все высказывания детей

Блог в помощь

Борис Шапиро
Борис Шапиро Борис Шапиро родился в Москве, с 1975 года он постоянно живет в Германии, но интересуется всем, что происходит в России. И, конечно, в Беларуси: отец его, Израиль Шапиро – уроженец Борисовского района Минской губернии.
Мой коллега, профессор Зиновий Кресин, пригласил поступить в аспирантуру. Когда пришел приказ меня в очередной раз выгнать, Зяма прямо на нем написал: «Пошли вы все на х.й».

КИНОхаос

Команда бесстрашных девушек встала на защиту Нью-Йорка.
Все кинообзоры

Право имею

Вопрос депутату

Справка

iPuzzles

Актуальная информация производство и прождажа стеллажей на нашем сайте.
Опрос
Как вы оцениваете свой уровень жизни?
Живем в роскоши
Живем в достатке
Хватает только на самое необходимое
Экономим постоянно
Еле сводим концы с концами
Результаты
Конвертер валют
BLR
USD
2.0257
EUR
2.3882
RUR
0.034405
PLN
0.56619
CZK
0.093014
UAH
0.073219
Мнения авторов опубликованных материалов могут не совпадать с мнением администрации сайта. При любом использовании материалов сайта ссылка (для интернет-ресурсов - гиперссылка)
на ex-Press.by обязательна! Ответственность за содержание рекламных объявлений несёт рекламодатель. Администрация сайта оставляет за собой право не публиковать объявления, влияющие на престиж сайта. Наш адрес почты: admin@ex-press.by