Розничные цены на АЗС за 1 литр 21.10 сб Сейчас Утро День Вечер 21.10 Нацбанк Покупка Продажа Кросс-курсы
АИ-95 1.23 0.63 0.53 0.36
Ветер
C 1 м/с
Влаж. 84 %
USD 1.96 1.95 1.96 EUR/USD 1.18
АИ-92 1.15 0.59 0.59 0.34 EUR 2.31 2.30 2.32 USD/EUR 0.85
ДТ 1.27 0.65 0.55 0.38 RUR 0.03 3.37 3.42 USD/RUR 57.53
Марка
BYR
USD
EUR
RUR
t, C°
+4
+4
+5
+3
cy
BYR
BYR
BYR
Все курсы.

Яўрэйскі Барысаў

15.02.2015 20:59 | Нататкі пра Барысаў | 3 | | |
Рейтинг статьи: 5 (голосов: 3)
Халакост у Другую сусветную, непрыхаваны антысемітызм савецкага часу і нацыянальная аднароднасць сучаснага Барысава выдалілі з гарадской памяці тое, што значнае месца ў яго станаўленні і развіцці займалі яўрэі. Аднак і ў наш час у гарадской прасторы знаходзяцца сведчанні яўрэйскага ўнёску ў барысаўскую гісторыю, прыгадаць пра якую – святы абавязак ex-Press.by!

Значнае месца ў гарадской культуры Барысава яўрэі пачынаюць мець з канца XVIII стагоддзя, калі мяжа яўрэйскай аседласці ажно да Першай сусветнай вайны выключыла для іх магчымасць засваення расійскіх прастораў. Як і ў іншых беларускіх гарадах, яўрэі Барысава складалі значную частку гарадскіх рамеснікаў, купцоў, карчмароў і дробных гандляроў. Напачатку ХХ стагоддзя яўрэі ўжо складалі абсалютную большасць сярод насельніцтва горада, у 1917 г. у горадзе было 13 сінагог.


Калі верыць перапісу, у 1939 г. 20% насельніцтва Барысава (больш за 10 тыс. чалавек) складалі габрэі. Насамрэч гэты адсотак быў яшчэ большым: многія з прычыны савецкага антысемітызму не афішавалі сапраўдную этнічную прыналежнасць, запісваліся рускімі ці беларусамі. Але Другая сусветная і Халакост перакрэслілі ход гісторыі – яўрэйскае насельніцтва Барысава амаль цалкам было знішчана ўсяго за два дні: 20-21 кастрычніка 1941 г. было расстраляна 7245 барысаўскіх яўрэяў. На сённяшні момант, як адзначае выбітны барысаўскі краязнаўца Аляксандр Розэнблюм, у Барысаве пражывае не больш за 250 яўрэяў.


Сінагогі


Першая сінагога ў Барысаве ўзгадваецца ў 1732 г. – яна знаходзілася на вул. Замкавай, непадалёк ад касцёла. У сярэдзіне ХІХ ст. у горадзе ўжо існавала 5 сінагог, але першая мураваная іўдзейская святыня з’яўляецца толькі ў 1866 г. 

Вялікая сінагога. Пабудавана ў 1913 г. Плошча – 483 кв.м. Мела высокія столі і вылучалася вітражнай шасціканцовай зоркай. 

Вялікая сінагога ў 1920-я г.г.
Вялікая сінагога ў 1920-я г.г. 

Вялікая сінагога да 1962 г.
Вялікая сінагога да 1962 г. 

У савецкі час была пераўтворана ў рабочы клуб, а пасля рэканструкцыі 1962 г. цалкам згубіла свой пачатковы ўнутраны выгляд: у прыватнасці быў узведзены другі паверх.

Вялікая сінагога

Сінагога "Хэўрэ Тылім" была пабудавана ў 1911 г. 

Сінагога “Хэўрэ Тылім”

Зараз там базуецца фірма па ўсталёўкі акон.





Сінагога пачатку ХХ ст. Зараз там знаходзіцца рамонтная майстэрня "Аўтобуснага парка №3" (вул. Камсамольская)

Сінагога на вул. Камсамольскай


Навучальныя ўстановы


Яўрэйская школа на Дзяржынскага

Яўрэйская школа. Фота - Міхаіл Дзірко

Пачаткова – жаночая гімназія. Была пабудавана ў пачатку ХХ ст. У савецкі час у будынку размяшчалася яўрэйская школа.

Яўрэйская школа "Талмуд Тора"



Навучальная установа для хлопчыкаў з малазабяспечаных сем'яў. Выпускнікі школы маглі паступаць у ешыву.



Могілкі


Самыя старыя яўрэйскія могілкі ў горадзе існавалі ў пачатку цяперашняй вуліцы Дзяржынскага. Але іх паглынула гарадская забудова.

Яўрэйскія могілкі каля вул. Заслонава



Могілкі знаходзяцца паміж вуліцамі Заслонава, 1-га Мая, Новая і Віцебская. Плошча - 1,1 га. Верагодна, што хаваць на гэтых могілках пачалі ўжо ў савецкі час.

Яўрэйскія могілкі на завулку Агранамічным



Могілкі існуюць з ХІХ ст. Найбольш старое з выяўленых пахаванняў адносіцца да 1902 г. Тут пахаваны рабін Мінска Й. Перэльман. Тут знаходзіцца помнік ахвярам ГУЛАГа.

Барысаўскі аб'яднаны музей

У музеі прысутнічае невялічкая экспазіцыя, прысвечаная яўрэйскай гарадской культуры. Гонар экспазіцыі – стогадовая Тора.

Тора ў музеі
Тора ў музеі

Яўрэйская экспазіцыя
Яўрэйская экспазіцыя
Алесь Лапо
Система OrphusЕсли вы заметили ошибку в тексте новости, пожалуйста, выделите её и нажмите Ctrl+Enter
Комментарии к новости (3)
***
31.05.2017 15:56:36
+0 / -0
Пост ожидает модерации.
***
21.07.2017 00:36:25
+0 / -0
Пост ожидает модерации.
***
16.10.2017 22:35:20
+0 / -0
Пост ожидает модерации.
Написать комментарий
Ваше имя:
E-mail:
Введите текст
на картинке:
Сообщение:
Внимание! Комментарии, нарушающие законы РБ,
содержащие оскорбления и ненормативную лексику, без предупреждения удаляются администрацией сайта. Если информация, содержащаяся в комментариях, нарушает ваши права, оскорбляет честь и достоинство или наносит урон деловой репутации, сообщите об этом в редакцию по e-mail: admin@ex-press.by
Еще в разделе «Нататкі пра Барысаў»
03.07.2015 17:35 | 1 |
Як віншавалі з 3 ліпеня барысаўская і смалявічская раёнкі ў 1945 годзе
21.05.2015 20:32 | 2 |
«Самыя дэмакратычныя выбары» і «Ачкаўцірацелі з райзо»: аб чым пісала барысаўская раёнка 70 год таму
15.02.2015 20:59 | 3 | |
Яўрэйскі Барысаў
16.01.2015 18:44 | 3 |
Барысаўшчына на фотаздымках з Бундэсархіва
11.01.2015 22:42 | 2 |
Барысаўшчына 100 гадоў таму. Частка ІІ
01.01.2015 13:28 | 3 |
Янка Купала: барысаўскі след
21.12.2014 14:14 | 2 |
Барысаў ва ўспамінах нямецкага генерала
14.12.2014 13:06 | 4
Шыльды без гісторыі: па слядах старэйшых барысаўскіх вуліц
Новости региона Новости читателей
19.10.2017 19:20 |
Cегодня борисовский БАТЭ в матче 3-го тура группового раунда Лиги Европы встречвлся дома с немецким "Кёльном".
20.10.2017 19:13
Смертельная авария произошла 19 октября около 19.00 на 432-м километре трассы М1 Брест — Минск — граница РФ.
19.10.2017 19:41
Об этом сообщил начальник отдела предпринимательства комитета экономики Миноблисполкома Денис Курленко.
19.10.2017 14:12
Он не сообщал о плохом качестве питьевой воды.
20.10.2017 13:22 | |
Проект нового моста прошел экспертизу, реконструкция его намечена на 2018 год.
20.10.2017 14:35
Возбуждено уголовное дело, работники строительной организации заключены под стражу.
18.10.2017 18:33
Поработать или перечислить деньги на специальный счет предлагают городские власти.
18.10.2017 14:12 |
Проект «Белорусского детского фонда» реализуется в Восьмом микрорайоне города.
Справка

Транспорт

Гостиницы

Санатории

Бани

Вакансии

Туризм

Банки

Рестораны

Аптеки

Опрос
Как вы оцениваете свой уровень жизни?
Живем в роскоши 31.1%
Еле сводим концы с концами 25.0%
Экономим постоянно 20.5%
Хватает только на самое необходимое 19.6%
Живем в достатке 3.7%
Всего голосов: 5390
Конвертер валют
BLR
USD
1.955
EUR
2.3075
RUR
0.033984
PLN
0.54368
CZK
0.089769
UAH
0.073635
iPuzzle
Мнения авторов опубликованных материалов могут не совпадать с мнением администрации сайта. При любом использовании материалов сайта ссылка (для интернет-ресурсов - гиперссылка)
на ex-Press.by обязательна! Ответственность за содержание рекламных объявлений несёт рекламодатель. Администрация сайта оставляет за собой право не публиковать объявления, влияющие на престиж сайта. Наш адрес почты: admin@ex-press.by