Спадчына

Завалы: неперарванае кола

Вёска Завалы была асуджана на бясслаўную смерць. На жаль, і зараз няма амаль аніякіх падстаў на тое, што яна працягне свой век: імаверна, – перародзіцца ў дачны пасёлак.

13 сентября 2014, 16:44
2589
Спадчына EX-PRESS.BY
0

Вёска Завалы была асуджана на бясслаўную смерць. На жаль, і зараз няма амаль аніякіх падстаў на тое, што яна працягне свой век: імаверна, – перародзіцца ў дачны пасёлак. Тым не менш Завалы ўжо ўвайшлі ў гісторыю. Прычым самым нечаканым чынам… 

Дарога ў вёску
 

У Завалах быў зняты адзін з найбольш удалых дакументальных фільмаў у гісторыі Беларусі – “Кола” Віктара Аслюка. Фільм потым тры гады дэманстраваўся на дзясятках міжнародных кінафестываляў: яго паказвалі ад Лейцыга да Екацерынбургу, ад Порту да Парыжа. “Кола” прынесла аўтару і кінастудыі сусветную славу і значныя кінатрафеі: узнагароды за лепшы кароткаметражны фільм на фестывалях “Расія” (2003) і “CINEMA DU REEL” (2004), Гран-Пры на Межнародным кінафестывалі дакументальных і кароткаметражных фільмаў у Грэцыі (2004), прыз за лепшы дакументальны фільм на Фестывалі аўдыёвізуальнага мастацтва ў Партугаліі (2005). Фільм атрымаўся скрушлівым: на чорна-белым тле перад намі паўстаюць вобразы з жыцця апошніх старэнькіх жыхароў паміраючай вёскі, іх самотнае бадзянне і такое ж недарэчнае існаванне іх хатняй скаціны. Толькі маладая сям’я з дзіцём дорыць праменьчык надзеі на тое, што вёска адродзіцца,– але ў гэта амаль ня верыцца…

 У сённяшніх Завалах яшчэ магчыма знайсці тых, хто памятае пра здымкі, але і іх можна пералічыць на пальцах адной рукі. Фільма яны не бачылі, і пра яго здымкі захавалі толькі ўрыўкавыя ўспаміны. Марыя Конан ўзгадала, што калісьці здавала дом для здымачнай каманды, паказала мясціны дзе працавала кінакаманда. Стары мост – не захаваўся, людзей што часцей траплялі ў аб’ектыў – не засталося. Распавяла Марыя Сяргееўна і пра тое, што героі дакументалкі, маладая пара з дзіцём, ужо разышліся, іх вясковы дом згарэў, і самі яны даўно выехалі з вёскі. Што і варта было давесці.


Марыя Конан
 

Тыповы завальскі дом
 

Вяскоўцы
 

Пра тое, што калісьці вёска была даволі населенай і шумнай, сведчаць хіба што могілкі. Сярод тыповых савецкіх плітаў тут сустракаюцца камяні з выбітымі крыжамі. Пэўна, яшчэ з тых часоў, калі Мужанка была воднай артэрыяй, што злучала Завалы з Чорным морам. Цяперашняя плынь рачулкі месцамі пазабалочвана, месцамі яе можна ледзьве не перакрочыць – і служыць хіба для таго, каб выпрасаваць анучу.


Завальскія могілкі
 

Тым часам, па адзінай вясковай вулачцы не сціхаў аўтамабільны рух. Кожнаю кварту гадзіны ў гэты будзённы дзень праязджалі дачнікі. Палюбілася гэтая зацішная апошняя вёсачка на рацэ Мужанцы чужынцам: да Барысава – усяго 17 кіламетраў, а да “алімпійкі” ўвогуле – рукой падаць. Сярод масіўных дамоў на высокім падмурку (відаць, раней Мужанка мела неспакойны нораў) ужо сустракаецца і двухпавярховы катэдж. Завалы будуць жыць, але, напэўна, што ўжо іншым жыццём. Кола не перарвецца.

Алесь Лапо, фота аўтара
Обсудить в чате
Если вы заметили ошибку в тексте новости, пожалуйста, выделите её и нажмите Ctrl+Enter
ПОСЛЕДНИЕ НОВОСТИ
В мире
20 лет за 20 секунд: как менялся Путин
Происшествия
«На связи Orwell! Счастливого полета!». Что известно о группировке, «заминировавшей» здания в Минске, и почему их сложно найти
Общество
«Просто дверь туго открывется». Как чиновник в Слониме проводил «прием граждан» за закрытыми дверями
Политика
Лукашенко: «Не можешь сделать сегодня, скажи, что сделаешь завтра»
Спорт
Футбол. Высшая лига. "Шахтер" разгромил "Слуцк" и другие матчи
Политика
Пустота в авторитарной рамке. Лукашенко озаботился идеологией перед выборами
Общество
«Богдан». В Вилейском районе неизвестные били собаку молотком, сверлили дрелью и выбросили животное в уборную
Происшествия
Испытали надгробия на прочность. 10-летний мальчик и 7-летняя девочка повредили 30 надмогильных памятников в Лиде
Общество
В инстаграме появился секси-аккаунт помидора. Фото
Общество
Пять причин, почему не стоит делать маски из овощей и фруктов
Спорт
СМИ: Домрачева и Бьорндален переехали в Монако
Общество
«Кто этими чудиками должен заниматься?» Идет сбор подписей за обязательную установку номерных знаков на велосипедах, самокатах, сигвеях
Экономика
Брать или не брать. Как Беларусь идет по опасной дорожке
Общество
У тех, кто использует эмодзи в переписке, свидания чаще заканчиваются «успешно»
Общество
За решеткой за 250 долларов взятки. В чем обвиняют фигурантов самого массового «дела медиков»
Экономика
Как отмена виз «на закупы» и торговли в воскресенье повлияли на траты белорусов в магазинах Польши
Новости Борисова
Фото дня. 2-я поликлиника Борисова посвежела
Общество
Для этих трех знаков Зодиака конец 2019 года будет особенно счастливым
Новости Жодино
В Жодино токсикоман нюхал клей на автобусной остановке
Новости Борисова
Горячая вода, стиральные машины и видеокамеры. Как меняется жизнь солдат в Печах
Новости Жодино
«Раскатал» валик. В Жодино рабочий во время ремонта написал нецензурное слово в подъезде
ВСЕ НОВОСТИ

Конвертер

ПОСЛЕДНИЕ НОВОСТИ
В мире
20 лет за 20 секунд: как менялся Путин
Происшествия
«На связи Orwell! Счастливого полета!». Что известно о группировке, «заминировавшей» здания в Минске, и почему их сложно найти
Общество
«Просто дверь туго открывется». Как чиновник в Слониме проводил «прием граждан» за закрытыми дверями
Политика
Лукашенко: «Не можешь сделать сегодня, скажи, что сделаешь завтра»
Спорт
Футбол. Высшая лига. "Шахтер" разгромил "Слуцк" и другие матчи
Политика
Пустота в авторитарной рамке. Лукашенко озаботился идеологией перед выборами
Общество
«Богдан». В Вилейском районе неизвестные били собаку молотком, сверлили дрелью и выбросили животное в уборную
Происшествия
Испытали надгробия на прочность. 10-летний мальчик и 7-летняя девочка повредили 30 надмогильных памятников в Лиде
Общество
В инстаграме появился секси-аккаунт помидора. Фото
Общество
Пять причин, почему не стоит делать маски из овощей и фруктов
ВСЕ НОВОСТИ
Loading...